نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه بوعلی سینا

چکیده

دانش روایت­ شناسی به دنبال استنباط کیفیت عناصر روایی، قواعد داخلی حاکم بر روایت و تأثیر این قواعد در زیبایی متن است تا به دنبال آن، میزان ظرفیت هنری متن را مشخص کند. در این میان بحث در مورد شیوه ­های بازنمود گفتار داستانی از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. لیچ و شورت ازجمله پژوهشگران ساختارگرایی هستند که به‌صورت علمی و هدفمند به موضوع شیوه ­های گفتار­داستانی پرداخته‌اند. ایشان در مطالعات روایی خویش، شیوه ­های بازنمایی گفتار را بر گفتار مستقیم، غیر مستقیم، غیر مستقیم آزاد، آزاد مستقیم و گزارش روایتی تقسیم کرده­اند. این پژوهش با روش توصیفی - تحلیلی به بررسی وجوه بازنمایی گفتار در رمان الطنطوریه اثر رضوی عاشور، نویسنده معاصر مصری می­پردازد تا با درک و فهم آن عناصر، عرصه برای کشف، شهود و روش تولید معنا از متن وی فراهم شود. رهیافت پژوهش نشان می­ دهد که نویسنده در این رمان برای کم کردن فاصله و واقعی و ملموس نشان دادن حوادث از گفتار مستقیم، گفتار مستقیم آزاد استفاده کرده و در مواردی برای ریتم سریع روایت و فاصله بیشتر بین خواننده و شخصیت از گفتار غیر مستقیم، غیر مستقیم آزاد و گزارش روایتی استفاده نموده است و به دلیل وجود مخاطب درون داستانی، تک‌گویی رمان «الطنطوریه» از نوع نمایشی است.

کلیدواژه‌ها

1.ابراهیم، السیّد. (1998). نظریة الروایة دراسة لمناهج النقد الأدبی فی معالجة فن القصة. جامعة قاهرة. کلیة الآداب. دارقبا للطباعة و النشر و التوزیع.
2. اخوت، احمد. (1371). دستور زبان داستان. اصفهان: نشر فردا.
3. تایسن، لیس. (1378). نظریه‌های نقد ادبی معاصر. ترجمه مازیار حسین‌زاده و فاطمه حسینی. تهران: نگاه امروز، حکایت قلم نوین.
4. تودوروف، تزوتان (1382). بوطیقای نثر. ترجمه انوشیروان گنجی پور. تهران: نی.
5. جنیت، جیرار (1997). خطاب الحکایة (بحث فی المنهج). ترجمة محمد معتصم و آخرون. الطبعة الثانی. الرباط، المجلس الأعلی للثقافة. الهییة العامة للمطابع الأمیریة.
6. زیتونى، لطیف. (2002). معجم مصطلحات نقد الروایة. بیروت: مکتبة لبنان ناشرون / دارالنهار للنشر
7. الشلمی، لطف الله. (2007)."تحلیل الخطاب الروایی: المفاهیم و التشاکلات". مجلۀالراوی. العدد 1. صص 7 – 23.
8. عاشور، رضوی. (1386). تجربه‌ نویسندگی من. مترجم یاسمین احمدی. فصلنامه سمرقند. سال پنجم. شماره 17: صص 255-261.
9. --------- (2008). أطیاف. مصر. القاهرة: دار الشروق.
10. ---------. (2010). الطنطوریة. مصر. القاهره: دارالشروق.
11. ---------. (2013). أثقل من رضوی. مصر. القاهرة. دارالشروق.
12. عمر، أحمد مختار. (2008). معجم اللغة العربیة المعاصرة. القاهرة: عالم الکتب.
13. الفیصل، سمر روحی. (1995). بناء الروایة العربیة السوریة. دمشق: اتحاد کتاب العرب.
14. لحمدانی، حمید. (1991). بنیة النص السردی (من منظور النقدالعربی). بیروت: المرکزالثقافی العربی.
15. کادن، جان آنتونی. (1380). فرهنگ توصیفی ادبیات و نقد. ترجمه کاظم فیروزمند. تهران: شادگان.
16. کالر، جاناتان (1985). نظریه ادبی. ترجمه فرزانه طاهری. تهران: نشر مرکز.
17. الکردی، عبدالرحیم. (2006). السرد فی الروایة المعاصرة، القاهرة: مکتبۀ الآداب.
CAPTCHA Image