طرحواره‌های تصویری قدرتی وجهتی در حبسیه‌های محمد جواد جزایری

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته‌ی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

2 دانشیار زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

3 استادیار زبان و ادبیات عربی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

چکیده
    طرحواره­های قدرتی و جهتی از گونه­های طرحوارۀ تصویری­اند و این تصاویر فرایند شناختی را که در اثر تجربه­های فیزیکی انسان در برخورد با جهان خارج شکل می­گیرند فراهم آورده است و امکان درک مفاهیم انتزاعی را به وجود می­آورند.
    این پژوهش در چهارچوب نظریۀ طرحواره، اشعار حبسیه دارای طرح‌وارۀ قدرتی و جهتی محمدجواد جزایری را با رویکرد زبان­شناسی شناختی مورد تحلیل قرار می­دهد. براین مبنا پژوهش حاضر باهدف تحلیل انواع استعاره­های مفهومی جهتی و قدرتی در اشعار محمدجواد جزایری به روش توصیفی- تحلیلی انجام‌شده است که تاکنون از این دیدگاه اشعار وی مورد تحلیل قرار نگرفته است. نتیجه بررسی اشعار محمدجواد جزایری چنین بوده که مفاهیم انتزاعی طرحواره­های قدرتی در حبسیه­های این شاعر درکنار زدن مشکلات و سد­های پیش­روی مقاومت و پایداری و طرحواره­های جهتی برای تلاش و مبارزه، عزم و اراده و ثبات عمل که همگی احساس مثبت را القا می­کنند، جای می­گیرند و شاعر به کمک آن­ها و الگوبرداری از حوزۀ مبدأ(عینی و تجربی) و تعمیم آن به حوزۀ مقصد(باطنی و انتزاعی) در تبیین این مفاهیم سود می­جوید که همگی جهت ملموس ­تر نمودن مفاهیم ذهنی و عینیت‌بخشی مفاهیم بوده است.

کلیدواژه‌ها


 
1.آباد، مرضیه.(1380). حبسیه سرایی در ادب عربی.چاپ اول. مشهد: انتشارات دانشگاه فردوسی.
2. الامین، محسن. (1995). اعیان الشیعة. بیروت: مطبعة الانصاف.
3. تمیمی، جعفر صادق.(1412). معجم الشعراءالعراقیین المتوفین فی العصر الحدیث و لهم دیوان مطبوع، شرکة المعرفة.
4.جزایری، محمد جواد.(1970)،دیوان الجزایری. بیروت: مکتبة الاتحاد.
5. الحسینی، محمود نجیب.(1970).السجون اللبنانیة. بیروت: جامعه بیروت العربیة.
6. دبیرمقدم، محمد.(1390). زبان­شناسی نظری. ویراست دوم. تهران: سمت.
. راسخ مهند، محمد.(1390). درآمدی بر زبان­شناسی شناختی. چاپ دوم. تهران: سمت. 7
8. سلطانی، رضا.(1391). رویکردی شناختی به چند معنایی افعال حرکتی زبان فارسی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه اصفهان.
9. شبر، جواد.(بی تا). ادب الطف. الجزء العاشر. بیروت.
10. حاجیان، خدیجه و عالیه زعفرانلو.(1389)." استعاره­های جهتی قرآن با رویکرد شناختی" فصلنامه نقد ادبی، سال سوم، شماره9، صص115- 139.
11.صفوی، کورش.(1384). فرهنگ توصیفی معنی شناسی. تهران: انتشارات فرهنگ معاصر.
12. ـــــــــ .(1382)."بحثی دربارۀ طرح­واره­های تصویری از دیدگاه معنی­شناسی شناختی". فصلنامه فرهنگستان، سال ششم، شماره21،ص 65.
13. گلفام، ارسلان وفاطمه­یوسفی راد.(1381)." زبان شناسی شناختی واستعاره".نشریه تازه­های علوم شناختی. شماره3، صص59-64.
14. هوشنگی،حسین­ومحمود­سیفی­پرگو.(1388)."استعاره­های مفهومی در قرآن از منظرزبان­شناسی شناختی". پژوهشنامه علوم ومعارف قرآن کریم. سال اول، شماره 3، صص9- 34.
15.واضح،محمد.(1415). السجون وأثرها فی الآداب العربیة. الطبعة الأول. بیروت- لبنان، الموسسة الجامعیة للدراسات و النشر والتوزیع.
16. افراشی، آزیتا." نگاهی به معنی شناسی شناختی". Lingoistica.com/articles    
 
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.